Muzealny skarb. Ponad 70 prac A. L. Mosta trafiło do szczecińskiego muzeum

13:53
August Ludwik Most
Fot. Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego

Szkicownik malarza (tzw. teka) to pierwsze tak obszerne źródło artystyczne dokumentujące pomorską kulturę XIX wieku.

Prezentacja skarbów, które kosztowały niemal 18 tysięcy euro odbyła się 5 stycznia br. w Muzeum Narodowym w Szczecinie. Prace zostały zakupione od rodziny Augusta Ludwika Mosta, a spora część środków pochodziła z budżetu województwa (60 tysięcy złotych). Brakującą kwotę zapewniły Towarzystwo Przyjaciół MNS oraz zbiórka publiczna podczas Nocy Muzeów 2017.

„Skarb, który trafia się raz na wieki”

Jak informuje Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego, zakupione zbiory to w większości studia malarskie do obrazów wykonane techniką olejną lub akwarelową. Są także rysunki piórem, ołówkiem oraz litografie i kilka archiwalnych fotografii przedstawiających portrety szczecińskich nauczycieli Gimnazjum Mariackiego. Informacje o dziełach z teki pochodzą z katalogu dzieł Mosta opracowanym przez jego wnuka Petera Paula Mosta w 1937 roku. Teka jest ważna dla całego Pomorza Zachodniego, bo prawie połowa znajdujących się w niej prac przedstawia ten region.

Lech Karwowski, dyrektor Muzeum Narodowego w Szczecinie, mówił, że odnalezienie szkicownika, umożliwia badanie metody twórczej i tajników warsztatu artysty. – To tak, jakby odkryć autograf artysty, którego znamy tylko z druków. Zdaniem kustosz z Działu Sztuki Dawnej, Ewy Gwiazdowskiej–Banaszek, teka „to skarb, który trafia się raz na wieki”.

August Ludwik Most
Fot. Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego

Najcenniejsze dzieła w zbiorach

Cennym nabytkiem jest zwłaszcza akwarela z widokiem głównego dziedzińca Zamku Książąt Pomorskich, która poprzedzała powstanie obrazu, który Most malował w czasie studiów w 1828 roku. To jedyny zachowany do dziś widok dziedzińca zamkowego z tamtego czasu, gdyż obraz olejny Mosta zaginął w czasie drugiej wojny światowej.

Wiele scen rodzajowych z naszego regionu znajdujących się w tece, to prace przygotowawcze do obrazów znanych tylko ze zdjęć znajdujących się w archiwum fotograficznym Muzeum Narodowego w Szczecinie lub w obcych zbiorach polskich i niemieckich.

Warto wspomnieć również o portretach, spośród których najcenniejsze są: wizerunek ojca artysty namalowany w trakcie przygotowań do chrzcin, portret pierwszej żony Karoliny, podobizna córki (także Karoliny) oraz portrety pośmiertne obu kobiet. W tece jest również studium do jedynego religijnego obrazu namalowanego przez Mosta, przedstawiające postać Chrystusa Zmartwychwstałego. Dzieło to powstało w trakcie pracy nad obrazem ołtarzowym do kościoła w Cartlow (Meklemburgia – Pomorze Przednie).

Ważnym dziełem jest także litografia z lat trzydziestych XIX wieku przedstawiająca żonę Mosta wraz z dwoma najstarszymi synami w pierwszy dzień świąt Bożego Narodzenia. Jest ona wykonana według obrazu olejnego, który znajduje się obecnie obecnie w Muzeum Narodowym we Wrocławiu. Druga część teki to główne studia olejne związane z podróżami Mosta na Śląsk i do Czech.

Kiedy zobaczymy obraz z teki?

Zakupione prace wymagają dużej ilości prac konserwacyjnych, ale pierwszych osiem najważniejszych dzieł zostanie udostępnionych zwiedzającym już w lutym. – Mamy nadzieję, że wszystkie prace znajdą się na przygotowywanej wystawie poświęconej A.L. Mostowi, którą szykujemy na 2020 rok – mówiła Ewa Gwiazdowska–Banaszek.

Carl August Ludwig Most (1807-1883) był praktycznie przez całe życie związany z Pomorzem. Malarz często upamiętniał otoczenie, w którym żyli mieszkańcy Pomorza, rybacy, rzemieślnicy, mieszczanie, wygląd ich domów i wnętrz mieszkalnych czy gospodarskich. W Muzeum Narodowym w Szczecinie znajduje się 12 obrazów artysty.

August Ludwik Most
Fot. Urząd Marszałkowski Województwa Zachodniopomorskiego

Autor: Infoludek.pl szczecin@infoludek.pl