Staż pracy po nowemu – etat, zlecenie i własna firma w jednym systemie. Nowe przepisy coraz bliżej

Rządowy projekt nowelizacji przepisów o stażu pracy przeszedł pierwsze czytanie w Sejmie. Nowe regulacje mogą całkowicie odmienić sytuację milionów Polaków – nie tylko tych zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych, ale również prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą. To długo wyczekiwana zmiana, która wyrównuje prawa pracownicze niezależnie od formy zatrudnienia.

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zaproponowało, by do stażu pracy – kluczowego m.in. przy ustalaniu wymiaru urlopu, okresu wypowiedzenia czy dodatków stażowych – wliczać również te okresy, w których dana osoba pracowała na umowie zlecenia lub prowadziła jednoosobową działalność gospodarczą. Warunkiem będzie opłacanie składek na ubezpieczenie emerytalne.

To rozwiązanie ma charakter prospołeczny i wyrównujący – zwłaszcza dla osób, które przez lata pracowały „na zleceniu”, ale do tej pory ich wysiłek nie przekładał się na prawa pracownicze wynikające ze stażu.

To szczególnie istotne także dla osób samozatrudnionych, które przez lata świadczyły usługi w ramach własnej firmy, ale dotychczas nie mogły uwzględniać tego czasu przy ustalaniu pracowniczego stażu pracy. Po wejściu w życie nowych przepisów, ten problem ma zostać rozwiązany – samozatrudnienie będzie traktowane równorzędnie z innymi formami aktywności zawodowej.

Resort zapowiada, że zmiany nie będą działać automatycznie – każdy zainteresowany będzie musiał złożyć wniosek i udokumentować okresy zatrudnienia, np. przez zaświadczenia z ZUS.

Projekt ustawy zyskał duże poparcie społeczne i pozytywne opinie ze strony związków zawodowych oraz środowisk eksperckich. Jest odpowiedzią na zmieniający się rynek pracy, w którym tradycyjny etat nie jest już jedynym źródłem utrzymania. Coraz więcej osób wybiera elastyczne formy zatrudnienia – nowelizacja przepisów to krok w stronę sprawiedliwego traktowania każdego rodzaju aktywności zawodowej.

Choć pojawiają się też głosy krytyczne – zwłaszcza w kontekście potencjalnych trudności administracyjnych i sporów interpretacyjnych – resort podkreśla, że projekt został szczegółowo przygotowany i skonsultowany. Jeśli ustawa przejdzie cały proces legislacyjny bez zmian, nowe przepisy mogą wejść w życie już w 2026 roku.

Jak to będzie działać? 

Zgodnie z projektem do okresu zatrudnienia wliczane będą:

  • okresy prowadzenia pozarolniczej działalności oraz współpracy z osobą prowadzącą działalność,
  • okres zawieszenia działalności gospodarczej przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem,
  • okresy wykonywania umowy zlecenia,
  • świadczenia usług, umowy agencyjnej oraz okres pozostawania osobą współpracującą,
  • okres pozostawania członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej i spółdzielni kółek rolniczych,
  • a także udokumentowany, przebyty za granicą okres wykonywania innej niż zatrudnienie pracy zarobkowej.

Wymienione okresy będą potwierdzane specjalnym zaświadczeniem wydawanym przez ZUS, które potwierdzi staż pracy pracownika.

Zobacz także – Staż pracy Q&A

 

Autor: Infoludek.pl szczecin@infoludek.pl