Wernisaż wystawy „Zapatrzeni w niebo. Dogonowie i ich sztuka”

18:00

Kiedy

15.09 - 15.09.2017
godz.: 18:00

Gdzie

Muzeum Narodowe w Szczecinie
ul. Wały chrobrego 3
Szczecin

Kategorie


Bohaterami wystawy są Dogonowie – lud zamieszkujący masyw Bandiagary, usytuowany
w południowo-centralnej części Republiki Mali. Opowieść o Dogonach, ich religii, wiedzy kosmogonicznej i mitologii osnuta jest wokół sztuki, uznawanej za jedną z bardziej autentycznych i nieskażonych wpływami europejskimi.

Liczebność Dogonów szacuje się na 500–600 tys. Na co dzień posługują się językiem dogo-so, zaliczanym tradycyjnie do grupy języków woltyjskich (gur). Zamieszkują kilkaset wiosek ulokowanych na masywie, równinie rozpościerającej się wokół niego oraz na tzw. rumowisku, czyli kamienistych zboczach. Te ostatnie osady, trudno dostępne, ale malowniczo położone, należą do najciekawszych. Dogonowie to typowo rolniczy lud, uprawiający kopieniaczo kilka gatunków zbóż i na pozór niczym się niewyróżniający spośród ludów Afryki. Cechuje ich jednak niezwykle skomplikowana struktura społeczna i bogata kultura duchowa. Dzielą się na osiemdziesiąt rodów, należących do czterech wielkich grup, zwanych potocznie plemionami. W ich strukturze społecznej istnieje też kilka endogamicznych grup, odrębnych pod względem kultury i statusu. Wierzą w jednego boga-stwórcę o imieniu Amma, ale wyznają też liczne kulty, między innymi: kult przodków (wagem), lebe, binu. Przygotowują co 60 lat święto sigi, które zapewnia im ciągłe odrodzenie. W swej rozbudowanej obrzędowości posługują się językiem sigi-so, należącym do grupy mande, znanym tylko niektórym ludziom pełniącym ważne funkcje. Przechowują
w tradycji ustnej skomplikowaną i ezoteryczną wiedzę na temat powstania wszechświata, Ziemi oraz pochodzenia przodków, posiadają dużą znajomość planet i gwiazd.

Od lat fascynują zarówno uczonych, jak i podróżników. Wśród wybitnych badaczy interesujących się ich kulturą należy wymienić: Marcela Griaule’a, Germaine Dieterlen, Solange de Ganay, Denise Paulme. Również polscy antropolodzy (Ryszard Vorbrich, Jacek Łapott, Lucjan Buchalik) już od ponad czterdziestu lat penetrują dogońskie wioski. Dogonowie – spopularyzowani w literaturze – stali się synonimem afrykańskiej egzotyki.

Dogońskimi artystami są najczęściej kowale, uważani za „mistrzów drewna”. Zdarza się jednak, że twórczością artystyczną zajmują się również członkowie stowarzyszenia Awa.

Główny materiał stanowi drewno, choć pojawiają się też figury wykonane z kamienia, żelaza czy rzadziej z gliny. Dla twórcy dogońskiego najważniejsze znaczenie ma kontekst duchowy, symboliczna nadbudowa ukryta w formie.

Termin wystawy: 15.09.2017–30.11.2017
Kurator: Ewa Prądzyńska

Źródło: Organizator

Wczytuję mapę...